logo

Welcome to Health Me Now

สุขภาพแข็งแรงและสุขภาพดี เป็นพื้นฐานสำคัญของการดูแลตัวเองสำหรับคนยุคใหม่ เพราะเมื่อเรามีสุขภาพแข็งแรงจะมีความพร้อมมากพอในการทำกิจกรรมต่างๆ ได้อย่างมีคุณภาพ.
a
Top

หลอดเลือดอัณฑะขอด

Health Me Now / โรคภัยไข้เจ็บ  / ทางเดินปัสสาวะ / หลอดเลือดอัณฑะขอด

หลอดเลือดอัณฑะขอด หมายถึง ภาวะกลุ่มหลอด เลือดดำ (ที่มีชื่อว่า anterior spermatic plexus) ที่บริเวณถุงอัณฑะ เกิดการพองตัวหรือขอดซึ่งเป็นผลจากลิ้นปิดเปิด ในหลอดเลือดดำบกพร่องหรือหย่อนสมรรถภาพ ทำให้เลือดไหลย้อนกลับส่วนมากเกิดขึ้นโดยไม่ทราบสาเหตุ

พบบ่อยในเด็กวัยรุ่น (ประมาณร้อยละ 16 ของเด็กอายุ 10-19 ปี) และพบว่าผู้ชายที่เป็นหมัน (มีบุตรยาก) จะมีโอกาสเป็นโรคนี้มากกว่าผู้ที่ชายที่ไม่ได้เป็นหมัน (ผู้ชายที่เป็นหมันอาจพบโรคนี้ถึงร้อยละ 40)

ประมาณร้อยละ 85 ของผู้ป่วยจะเป็นที่ถุงอัณฑะข้างซ้าย เนื่องจากลักษณะทางกายวิภาคของระบบหลอดเลือดดำของอัณฑะข้างนี้มีลักษณะแตกต่างจากข้างขวา และมีปัจจัยเอื้อต่อการเกิดหลอดเลือดขอดมากกว่าข้างขวา

หลอดเลือดขอดที่ถุงอัณฑะโตข้างซ้าย มักไม่มี่สาเหตุอื่น ๆ ร่วมด้วย แต่ถ้าเป็นข้างขวาอาจมีสาเหตุอื่น ๆ ร่วมด้วย เช่น เนื้องอกในช่องท้อง

สาเหตุ หลอดเลือดอัณฑะขอด

โดยปกติแล้วหลอดเลือดดำจะมีลิ้นเปิดปิดเพื่อไล่เลือดกับหัวใจ หากลิ้นเปิดปิดหลอดเลือดนี้ไม่ทำงานหรือทำงานไม่ดีจะส่งผลให้เลือดย้อนกลับแล้วก่อให้เกิดการขยายของหลอดเลือดดำและเป็นเลือดขอดในที่สุด

อาการ หลอดเลือดอัณฑะขอด

ผู้ป่วย Varicocele มักไม่มีอาการใด ๆ จึงทำให้บางคนอาจไม่ทราบว่าตนมีความผิดปกตินี้จนกว่าจะได้รับการตรวจวินิจฉัยจากแพทย์ อย่างไรก็ตาม ในคนที่มีอาการอาจสังเกตพบความผิดปกติได้ ดังนี้

  • มีก้อนบวมที่อัณฑะข้างใดข้างหนึ่ง และอัณฑะข้างหนึ่งอาจมีขนาดเล็กกว่าอีกข้างหนึ่ง
  • หลอดเลือดดำบริเวณถุงอัณฑะขยายตัว บิดตัว หรือมีลักษณะคล้ายตัวหนอน
  • ถุงอัณฑะบวม หรือมีอาการปวดตื้อ ๆ อยู่ภายใน  
  • เจ็บมากขึ้นเมื่อนั่ง ยืน หรือออกกำลังกายเป็นเวลานาน ๆ แต่อาการจะดีขึ้นเมื่อเอนตัวนอน
  • มีอาการแย่ลงในระหว่างวัน

ภาวะ Varicocele มักพบบ่อยในถุงอัณฑะด้านซ้าย เนื่องจากโครงสร้างและการวางตัวของหลอดเลือดในอัณฑะแต่ละข้างมีลักษณะต่างกัน โดยอัณฑะด้านซ้ายนั้นเอื้อต่อการเกิด Varicocele มากกว่าอัณฑะด้านขวา แต่บางรายก็อาจเกิดหลอดเลือดดำขอดได้ในอัณฑะทั้ง 2 ข้างพร้อมกัน แม้จะพบได้น้อยกว่าก็ตาม

การรักษา หลอดเลือดอัณฑะขอด

  ไม่จำเป็นต้องรักษาหากไม่มีอาการปวดหรืออาการฟ้องของลูกอัณฑะมีปัญหาในเรื่องของการสืบพันธุ์หากจำเป็นต้องผ่าตัดและการผ่าตัดนี้ว่า varicocelectomy คือการผ่าตัดเอาเส้นเลือดที่มีปัญหาที่เกิดจากการอุดตันของหลอดเลือดออกทำให้เลือดไปเลี้ยงถุงอัณฑะได้ดีขึ้นซึ่งการผ่าตัดนี้ทำโดยศัลยแพทย์ทางท่อปัสสาวะจำเป็นต้องพักงาน 7 วันกว่า 15% สามารถเกิดขึ้นซ้ำอีกและการผ่าตัด ก็สามารถทำได้ครั้งเช่นกัน

ถ้ามีอาการปวดมากหรือเป็นหมัน (พบว่าหลอด เลือดอัณฑะขอดเป็นสาเหตุสำคัญอันหนึ่งที่ทำให้ผู้ชาย เป็นหมันได้) หรือหลอดเลือดที่ถุงอัณฑะ (โดนเฉพาะ อย่างยิ่ง ถ้าเป็นข้างขวา) ที่อยู่ ๆ เกิดขอดขึ้นมาอย่างฉับพลันในผู้ที่อายุมาก (อาจมีสาเหตุผิดปกติในช่องท้อง เช่น ก้อนเนื้องอกของไต) ควรปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญทางศัลยกรรมระบบทางเดินปัสสาวะเพื่อตรวจพิเศษเพิ่มเติม (เช่น อัลตราชาวนด์) และอาจต้องทำการผ่าตัดแก้ไข บางรายอาจผ่าตัดโดยวิธีส่องกล้อง หรือทำ percutaneous embolization

[Total: 0 Average: 0]